مراقبت های بعد از عمل تعویض لگن(کاهش درد و بازیابی حرکت مفصل ران)

جراحی تعویض لگن فرایندی است برای جایگزینی مفصل گوی و کاسه‌ای تخریب شده با اجزای مصنوعی جدید و با دوامی که مشابه مفصل گوی و کاسه‌ای عمل می‌کنند. بیشتر افرادی که تعویض لگن انجام می‌دهند بین سنین 50 تا 80 سال هستند. اگر درد لگن در فعالیت‌های روزانه‌تان تداخل ایجاد می‌کند و روش‌‌های درمانی غیرجراحی کمکی به شما نکرده‌اند یا دیگر تاثیر گذاری ندارند، تعویض لگن می‌تواند گزینه بعدی شما باشد. این جراحی‌ها معمولا برای آرتروز لگن انجام می‌شوند. در عمل تعویض مفصل، انجام جراحی تنها نیمی از این فرایند است. فیزیوتراپی جنبه مهم دیگری است که برای بازیابی کامل و داشتن عملی موفقیت‌آمیز باید انجام می‌شود.

خطرات جراحی تعویض لگن

خطرات مرتبط با جراحی تعویض لگن:

• لختگی خون
• عفونت
• شکستگی
• دررفتگی
• تغییر در ارتفاع لگن
• شل شدن لگن

نکات فیزیوتراپی برای بازیابی پس از عمل

پس از جراحی احتمالا می‌خواهید هر چه زودتر به خانه برگردید و زندگی‌تان را بدون درد لگن ادامه دهید. اما برای محافظت از مفصل جدید لازم است یاد بگیرید چگونه حرکت کنید. پس از عمل تعویض لگن، فیزیوتراپی به بازیابی دامنه حرکت و ماهیچه سازی کمک می‌کند. فیزوتراپی در موفقیت این فرایند اهمیت بالایی دارد. وقتی که جراح حین جراحی مفصل لگن را تعویض می‌کند، شما تازه در میانه راه برای کاهش درد لگن قرار دارید. گام بعدی، بازیابی دامنه حرکت مفصل‌ لگن و قوی کردن ماهیچه‌های پا است جهت ایجاد سیستمی قوی و محکم برای پشتیبانی از مفصل جدید. پس از جراحی احساس درد و سفتی در عضلات خواهید داشت، اما با کمک پزشک فیزیوتراپ در هفته‌های آتی این درد کاهش می‌یابد. اینجا است که کار فیزیوتراپی آغاز می‌شود.

در صورتی که سوالی در مورد هریک از روش های فیزیوتراپی بعد از جراحی لگن دارید در این قسمت کلیک کنید.

استراحت

در هفته اول بازیابی، بیمار باید بیشتر وقت رااستراحت کند و فعالیت کمی انجام دهد. در این دوره حساس هر چه بیشتر استراحت کنید، برای بازیابی شما بهتر است. معمولا پس از 10 روز، درد مفصل لگن از بین می‌رود و درد بافت‌های نرم کاهش می‌یابد. برخی افراد ممکن است تا چهار هفته پس از عمل از عصا استفاده کنند. بیشتر بیماران پس از 4 تا 6 هفته می‌توانند بدون اینکه دردی داشته باشند به فعالیت‌های روزانه‌شان بازگردند.

داروها

تمامی داروها را طبق تجویز پزشک مصرف کنید. داروها ممکن است شامل قرص‌های ضد درد مخدر یا غیر مخدر، شربت یا آمپول رقیق کننده خون، داروهای مسهل، و داروهای ضد تهوع باشند. حتما در مورد تمامی داروهایتان حتی در مورد داروهای بدون نسخه، مکمل‌ها و ویتامین‌ها با پزشک صحبت کنید. پزشک به شما می‌گوید که مصرف چه داروهای بدون نسخه‌ای در کنار داروهای مسکن تجویز شده مجاز هستند. بسیار مهم است که از ایجاد هر نوع عفونت باکتریایی در مفصل مصنوعی‌تان جلوگیری کنید. توصیه می‌شود هر زمانی که احتمال ایجاد عفونت باکتریایی بالا رفت همچون زمانی که عمل‌هایی مربوط به دندان انجام می‌دهید، آنتی‌بیوتیک مصرف کنید. قبل از هر اقدام دندانپزشکی حتما با پزشکتان در این رابطه صحبت کنید و به دندانپزشک هم بگویید که عمل تعویض لگن انجام داده‌اید.

پاهایتان را بلند کنید

بالا گرفتن پاها به کاهش درد و التهاب کمک می‌کند. برای کاهش درد و ناراحتی‌های فیزیکی در پاهایتان، پاها را بالاتر از لگن نگه دارید. در تخت خواب پاهایتان را روی بالشی در انتهای تخت قرار دهید. بالا نگه داشتن پاها چندین بار در طول روز به همراه یخ گذاشتن و مصرف داروها، به کنترل درد پس از عمل کمک خواهد کرد.

رژیم غذایی

پس از اینکه از بیمارستان ترخیص شدید، می‌بایست رژیم غذایی معمولی داشته باشید. پزشک ممکن است به شما توصیه کند مکمل آهن و ویتامین مصرف کنید. همچنین توصیه می‌شود در صورت مصرف داروهای رقیق کنند خون همچون وارفارین (کمادین)، از مصرف مکمل‌های حاوی ویتامین کا و غذاهای غنی از این ویتامین خودداری کنید. غذاهای دارای ویتامین کا شامل کلم بروکلی، گل کلم، کلم بروکسل، جگر، لوبیا سبز، نخود، سویا، روغن سویا، اسفناج، کلم کالی، کاهو، شلغم، کلم و پیاز هستند. مایعات زیاد مصرف کنید، اما قهوه کمتر بنوشید و از مصرف الکل هم خودداری کنید. باید مرتب به وزن‌تان توجه داشته باشید که از فشار آمدن زیاد به مفصل جلوگیری شود.

یخ درمانی

پس از جراحی برای کاهش التهاب، کبودی و درد باید از یخ استفاده کرد. کیسه‌ای سربسته پر از نخودهای یخ زده بسیار مناسب است. کیسه را در پارچه‌ای مرطوب بپیچید و آن را به مدت بیست دقیقه روی ناحیه مورد نظر قرار دهید. آن ناحیه را هر پنج دقیقه یک بار بررسی کنید، پوست باید صورتی باشد. اگر پوست سفید شد، کیسه را بردارید تا رنگ صورتی بازگردد. می‌توان قرار دادن یخ را تکرار کرد اما بین هر جلسه باید 45 دقیقه فاصله بیافتد.

ماساژ درمانی

ماساژ درمانی پس از عمل تعویض لگن برای کاهش یا رفع التهاب‌های احتمالی پس از جراحی موثر است. ماساژ درمانی نقش موثری در حفظ سلامت و ضعیت جسمانی بیمار دارد و به کاهش درد کمک می‌کند. بنابراین برای کنترل درد پس از عمل از ماساژ درمانی استفاده کنید. وقتی که زخم بهبود می‌یابد ممکن است هنوز کمی درد باقی بماند که کاملا طبیعی است که این درد به دلیل انقباض و فشار ماهیچه، نیام، و پوست روی عصب‌ها ایجاد می‌شود. استفاده از ماساژ درمانی برای کاهش فشار روی این بافت‌های نرم همچنین باعث کاهش فشار روی عصب‌های موجود در این قسمت نیز می‌شود.

شاک ویو تراپی

شاک ویو تراپی برای جراحی‌های مربوط به مشکلات لگن، درمانی موثر است. برای بیمارانی که روش‌های غیر تهاجمی برایشان موثر نبوده است و نیاز به درمان‌های تهاجمی‌تری دارند، شاک ویو تراپی درمان مناسبی است. بیشتر بیمارانی که شاک ویو تراپی انجام می‌دهند به نسبت دیگر روش‌های غیرتهاجمی، کاهش زیادی در درد و بهبود دامنه تحرک در بخش‌های آسیب دیده را احساس می‌کنند. به همان اندازه انجام جراحی موثر بوده و عوارض جانبی و عفونت هم ندارد.

الکتروتراپی

الکتروتراپی که تحریک الکتریکی عصب از طریق پوست (TENS)هم نامیده می‌شود، جریانی الکتریکی بدون درد را از طریق پوست به عصب‌های مشخصی ارسال می‌کند. این جریان الکتریکی باعث ایجاد گرمای ملایمی می‌شود که درد و گرفتگی را کاهش داده و به بهبود دامنه تحرک فرد پس از جراحی کمک می‌کند. این درمان غیرتهاجمی است و عواض جانبی هم در آن دیده نشده است.

اولتراسوند

اولتراسوند درمان غیرتهاجمی رایجی است که برای درمان درد لگن پس از عمل و دیگر مشکلات مرتبط با ستون فقرات استفاده می‌شود. فیزیوتراپیست ژل مخصوصی را روی پوست اعمال می‌کند تا سطح پوست صاف و لغزنده شود سپس پروب اولتراسوند را روی ناحیه مورد نظر می‌چرخاند. اولتراسوند برای ایجاد گرما در عمق بافت از امواج صوتی با فرکانس بالا استفاده می‌کند. این روش درمانی باعث بهبود جریان خون و ترمیم بافت‌ می‌شود، اسپاسم ماهیچه را رفع می‌کند، التهاب را کاهش داده و به کاهش درد هم کمک می‌کند.

تمرینات و حرکات ورزشی

این تمرینات ورزشی برای کمک به بازیابی پس از عمل لگن صورت می‌گیرند و برای بازیابی میزان انعطاف و قدرت بدنی شما مفید هستند. متخصص فیزیوتراپی می‌تواند سطح تمرینات و میزان تکرارهای متناسب با وضعیت شما را برایتان تعیین کند.

دور کردن لگن

این حرکت را به این صورت انجام دهید:

• انگشتان پا را رو به بالا نگه دارید و پای عمل شده را به سمت بیرون بلغزانید.
• این حرکت را پنج تا ده بار تکرار کنید
• سه تا پنج بار در روز این تمرین را انجام دهید

تمرین ماهیچه چهار سر ران

این حرکت را به این صورت انجام دهید:

• حوله‌ای پیچیده شده را زیر زانوی‌تان قرار دهید. بخش پایینی پایتان را بلند کنید تا جایی که زانوی‌تان صاف شود. پایتان را پنج ثانیه در این حالت نگه دارید.
• پنج تا ده بار این حرکت را تکرار کنید.
• سه تا پنج بار در روز این تمرین را انجام دهید.

بلند کردن پای صاف

این حرکت را به این صورت انجام دهید:

• زانوی‌تان را خم کنید تا به ثبات پا کمک کند و پای صاف‌تان را حدود سی سانتی‌متر از زمین بلند کنید. پنج ثانیه این وضعیت را نگه دارید و به آرامی ریلکس کنید.
• پنج تا ده بار این حرکت را تکرار کنید.
• سه تا پنج بار در روز این تمرین را انجام دهید.

دور کردن لگل در حالت ایستاده

این حرکت را به صورت پایین انجام دهید:

• به چیزی تکیه بدهید. بدن خود را در طول تمرین راست نگه دارید.
• به آرامی پای عمل شده را تا جایی که می‌توانید به سمت طرفین بلند کنید(انگشتان‌ پای‌تان به سمت جلو باشد)، پا را نگه داشته و سپس ریلکس کنید.
• برای افزایش دامنه حرکت به طرفین خم نشوید
• این حرکت را ده بار تکرار کنید
• سه تا پنج بار در روز این تمرین را انجام دهید.

راه رفتن

به محض تشخیص پزشک (احتمالا یک یا دو روز بعد از عمل)، شروع به راه رفتن کنید. بازگشت سریع به ایستادن روی پاهایتان به ماهیچه‌های لگن کمک می‌کند هر چه زودتر بازیابی شده و ضعف ناشی از جراحی در آن‌ها رفع شود. حین اولین مراحل راه رفتن‌تان پس از جراحی، یک واکر و پرستار به شما کمک می‌کنند.

در وسط واکر بایستید و وزن‌تان را به صورت یکسان بین هر دو طرف واکر تقسیم کنید. واکر را با هر دو دست(هر دست در یک طرف واکر)بگیرید و آن را تنها کمی به سمت جلو حرکت دهید. با پای عمل شده‌تان گام‌ کوچکی بردارید، وقتی که پایتان را زمین می‌گذارید توجه کنید که پاشنه قبل از سینه پا یا انگشتان به زمین برسد. با پای سالمتان ادامه دهید و این فرایند را به آرامی تکرار کنید. پس از تعویض لگن به هنگام راه رفتن به خودتان سخت نگیرید. پس از بهبودی و بازیابی توان‌تان، قادر خواهید بود سریع‌تر حرکت کنید و وزن بیشتری روی پای در حال ترمیم‌ اعمال کنید.

بهترین حالت خوابیدن پس از عمل تعویض لگن چگونه است؟

بیماران معمولا از اینکه در روزهای اول نمی‌توانند به پهلو دراز بکشند اظهار ناراحتی می‌کنند. بسیاری از افراد در حالت عادی تمام شب را به پشت نمی‌خوابند بنابراین به پشت خوابیدن برایشان کمی مشکل خواهد بود. صبور باشید، وقتی که زخم ترمیم شود می‌توانید به پهلو و روی پای عمل شده‌تان و قرار دادن بالشی بین زانوها بخوابید. پس از شش هفته می‌توانید روی سمتی که عمل نشده است هم بخوابید. می‌توانید روی شکم هم دراز بکشید، ولی چند هفته‌ای طول می‌کشد تا به وضعیتی برسید که بتوانید در تخت خواب برای جلوگیری از آسیب رسیدن به مفصل به راحتی جابه جا شوید.

پس از عمل چگونه از پله بالا و پایین بروید؟

به هنگام بالا و پایین رفتن از پله به ویژه روزهای اول پس از جراحی، لازم است که کمک داشته باشید. اگر خانه‌تان راه پله دارد ولی نرده ندارد، از کسی بخواهید که قبل از انجام جراحی‌تان راه پله را درست کند. در این صورت دیگر وسوسه نمی‌شوید که بدون تکیه گاه با لگن جدیدتان از راه پله بالا و پایین بروید. در مکان‌های عمومی از بالا رفتن از پله‌های بدون نرده خودداری کنید. اگر خواستید از راه پله‌ای بودن نرده بالا بروید و کسی همراهتان بود از او بخواهید که به شما کمک کند. چند نکته دیگر در مورد بالا رفتن از پله:

• هنگام بالا رفتن از پله‌ها باید پای قوی‌ترتان که هنوز لگن خوتان‌ را دارد را جلوتر بگذارید و پای ضعیف‌تر را پایین‌تر قرار دهید. برخی افراد هر دو سمت لگن را تعویض می‌کنند، اما معمولا عمل همزمان انجام نمی‌شود بنابراین باز هم می‌توان از این روش استفاده کرد.
• ارتفاع پله را قبل از بالا رفتن از آن بررسی کنید. بیشتر پله‌ها استاندارد بوده و 18 سانتی‌متر ارتفاع دارند، اما این مساله در تمامی پله‌ها رعایت نمی‌شود. اگر ارتفاع پله بیشتر به نظر می‌رسد در صورت امکان برای پیشگیری از لغزش و سقوط از این پله‌ها بالا نروید. این ارتفاع حتی در صورت وجود نرده هم خطرناک است چون می‌بایست برای بالا رفتن از هر پله پایتان را به میزان زیادی بلند کنید.
• پس از جراحی لگن معمولا می‌توانید از عصا، واکر یا دیگر وسایل کمکی استفاده کنید. به هنگام بالا و پایین رفتن از پله‌ها، با یک دست نرده‌ را بگیرید و عصا را در سمت مخالف پای ترمیم‌شده‌تان قرار دهید. اگر از واکر استفاده می‌کنید نزدیک پله‌ها که رسیدیدآن را به پهلو بچرخانید. به هنگام بالا رفتن پای قوی‌ترتان را روی اولین پله بگذارید و به هنگام پایین آمدن با پای ضعیف‌تر شروع کنید.

کپی فقط با ذکر لینک و منبع بلامانع است.